Trening na siłowni często okazuje się kontuzjogenny – ciężkie ćwiczenia nadwyrężają m.in. ścięgna i stawy. Chondromalacja rzepki jest jednym z wielu urazów stawu kolanowego, jaki może przytrafić się ćwiczącym siłowo. Ze względu na istotną rolę stawów kolanowych, a także ich skomplikowaną budowę, warto zwrócić szczególną uwagę na ćwiczenia wykonywane z ich udziałem. Jak nie dopuścić, bądź zniwelować efekty chondromalacji rzepki? Jak ćwiczyć, by nie nabawić się kontuzji kolana?
Kontuzja stawu kolanowego
Kontuzje stawów kolanowych są jednymi z cięższych i często pojawiających się urazów wśród ćwiczących na siłowni. Ze względu na swoją skomplikowaną budowę, uszkodzeniu może ulec wiele elementów składających się na staw. Uszkodzenia obejmują zwykle następujące obszary:
- łąkotki,
- więzadła stabilizującego kolano,
- rzepki.
Przyczyny chondromalacji rzepki
Chondromalacja rzepki w kolanie jest uznawana za poważną kontuzję. Może wynikać z:
- wcześniej przebytego urazu,
- nieprawidłowej techniki ćwiczeń, które angażują staw kolanowy,
- przeciążenia stawów wynikających z nadwagi.
Chondromalacja rzepki to najczęściej efekt ćwiczeń siłowych z ogromnym obciążeniem, na które organizm nie jest przygotowany. Dobrym przykładem jest wykonywanie przysiadów z bardzo dużym ciężarem, przy jednoczesnym zaniedbywaniu techniki (np. wypychanie kolan na zewnątrz – co zaburza prawidłowe, bezpieczne i stabilne wykonanie przysiadu).
Objawy chondromalacji rzepki
Dolegliwości są występują zazwyczaj w przedniej części kolana. Kontuzja jest bardzo nieprzyjemna dla każdego ćwiczącego na siłowni – trudno się temu dziwić. Do najczęściej występujących objawów należy:
- charakterystyczne chrupanie w kolanie przy wykonywaniu ruchu;
- ból kolana przy wchodzeniu po schodach, w czasie wykonywania treningu;
- brak stabilności w stawie;
- uczucie sztywności w stawie;
- obrzęk kolana, szczególnie po wysiłku fizycznym.
Podobnie jak w przypadku każdej innej kontuzji, należy udać się do specjalisty, by dokładnie zdiagnozować chondromalację rzepki.
Chondromalacja a trening siłowy
Należy zdecydowanie zrobić sobie przerwę od treningów angażujących stawy kolanowe. Powinno się w ogóle zrezygnować z ćwiczeń z obciążeniem, ponieważ każdy kilogram i nacisk na kolano działa destrukcyjnie na już zdegenerowaną powierzchnię stawu i chrząstki. Nie oznacza to jednak całkowitej rezygnacji z wizyt na siłowni – dopuszcza się m.in. aeroby (pływanie na basenie, spinning, orbitrek, rowerek stacjonarny), które nie obciążają kolan. Ćwiczenia izometryczne, czyli wzmacniające, to według profesjonalistów najlepsze rozwiązanie dla kontuzjowanych z chondromalacją rzepki.
- To one stabilizują stawy kolanowe, wzmacniając ich budowę.
- Polegają na sekwencyjnym napinaniu i rozluźnianiu mięśni.
Warto pamiętać, że jest to łagodniejsza forma ćwiczeń. Niezależnie od celu treningowego, nie zastąpi ona standardowego treningu siłowego. Jednak pozwoli każdemu wrócić do zdrowia i formy sprzed kontuzji.
Profilaktyka kontuzji
Technika
Zaleca się przede wszystkim zwrócić uwagę na prawidłowe wykonywanie ćwiczeń, by nie dopuścić do kontuzji. Warto w tym wypadku zasięgnąć porad trenera dyżurującego na siłowni, który skontroluje technikę i zwróci uwagę na popełniane błędy. Należy pamiętać, że technika jest podstawą każdego treningu.
Dieta i suplementacja
Ważnym czynnikiem walki z chondromalacją kolana, choć często niedocenianym, jest trzymanie odpowiedniej diety. Prawidłowo zbilansowana dieta:
- nie dopuści do niekontrolowanego przybierania masy – co odciąży stawy;
- dostarczy składników odżywczych (witamin i minerałów), które pozwolą na zachowanie pełnego zdrowia i sprawności – nie tylko stawów.
Na rynku suplementów popularne są produkty na regenerację stawów. One również wspomagają w odpowiedni sposób regenerację stawu, a także powrót do pełni możliwości treningowych.
Leczenie chondromalacji
Jeżeli dojdzie do kontuzji, można zastosować szereg metod leczenia chondromalacji.
- Leczenie fizykoterapeutyczne – przyspiesza regenerację tkanek. Wśród wykorzystywanych metod znajduje się laseroterapia, ultradźwięki, elektroterapia czy krioterapia.
- Leczenie kinezyterapeutyczne – opiera się na zbudowaniu prawidłowego wzorca ruchu poprzez ćwiczenia wzmacniające, stabilizacyjne i rozciągające.
- Leczenie farmakologiczne – wykorzystujące, w zależności od degeneracji chrząstki, niesteroidowe leki przeciwzapalne, sterydy lub preparaty poprawiające regenerację chrząstki (doustnie lub w formie zastrzyku do stawu).
- Leczenie operacyjne – to ostateczność stosowana w najpoważniejszych przypadkach. Zabieg jest wykonywany obecnie mniej inwazyjną metodą artroskopową (artroskopia kolana).
Wzmacnianie stawu kolanowego
Wzmacniać staw kolanowy można zarówno przed, w trakcie, jak i po kontuzji. Choć ćwiczenia działające na staw kolanowy wydają się być mało angażujące i proste, należy pamiętać o prawidłowej rozgrzewce. W głównej mierze są to ćwiczenia izometryczne wykonywane bez dodatkowego sprzętu. Przykładowe ćwiczenia obejmują:
- unoszenie nogi z pozycji siedzącej (np. na krześle) na kilka centymetrów nad ziemię, z kilkusekundowym napinaniem mięśni czworogłowych
- leżenie na plecach i przyciąganie zgiętej w kolanie nogi do tułowia (należy pamiętać o tym, że opuszczona noga nie dotknęła podłoża, a była unoszona kilka centymetrów nad nim)
- spięcia nóg na maszynie na mięsień czworogłowy.
Chondromalacja rzepki a trening siłowy
Kolano odgrywa ogromną rolę w treningu siłowym. Trening na mase nie obejdzie się bez treningu nóg, tak samo jak trening na rzeźbę i siłę. Staw kolanowy ma skomplikowaną budowę i często ulega kontuzji. Prowadzi do tego przede wszystkim nieodpowiednia rozgrzewka, zła technika czy zbyt duży ciężar. Ćwiczący na siłowni borykający się z chondromalacją rzepki powinni mieć na uwadze przerwę w treningach do czasu konsultacji z lekarzem i specjalistą.
Podobne artykuły:
- Rozgrzewka kolan – jak rozgrzać kolana przed treningiem?
- Trening na niestabilnym podłożu
- Mobility, czyli techniki mobilizacji w treningu siłowym
- Trening techniczny – technika ćwiczeń na siłowni
- Zespół cieśni nadgarstka a trening na siłowni
Ja niestety mialem ta przypadlosc a nawet nie obylo sie bez 3 operacji stawu kolanowego 🙁 Nie wolno mi obciążać kolan bo dojdzie do kolejnego zerwania tkanki stawu kolanowego i kolejna operacja 🙁 Delikatnie staram sie na bierzni biegac i zdecydowanie odradzam ORBITERKI! Najgorsze urządzenie na stawy kolanowe! Lepiej biegać mimo wszystko bo podczas ćwiczeń na orbiterku w pewnym momenci opieracie całe ciało na stawach, czyli jest ciągłę obciążenie, podczas biegania obciążenie występuje podczas lądowania stopy i amortyzowaniu uderzenia… Zastanawiam się jak ćwiczyć żeby nie dopuścić do kolejne operacji…. Narazie korzystam ze skakanki, bieżni i rowerku. 2 razy w tygodniu basen. Pamiętajcie żeby dbać o stawy kolanowe bo poważna kontuzja może niestety doprowadzić do tego, że tak jak ja nie bedziecie w stanie podnosic nóg z ciężarami na maszynie 🙁
Przy takiej przypadłości, w głównej mierze należy pamiętać o niezapominaniu o stabilizatorach na kolana, które utrzymają rzepki w odpowiednim miejscu. Dodatkowo nie należy dopuszczać do występowania niedoborów witamin z grupy B. Z tego względu moja dieta jest bogata w białko oraz dorzucam do tego LargoMass, który zawiera potrzebne witaminy i pozwala na efektywniejsze budowanie masy mięśniowej, dzięki argininie i tribulusowi.